مقایسه SQL Server با Windows Server (تفاوتها و کاربردها)
اگر مدیر IT، دانشجو یا صاحب کسبوکار هستید، احتمالاً بارها نام Windows Server و SQL Server را شنیدهاید. هر دو محصول مایکروسافت هستند، هر دو روی سرور نصب میشوند و هر دو برای سازمانها حیاتیاند. اما تفاوت دقیق آنها چیست؟ آیا اگر ویندوز سرور داشته باشید، به SQL Server هم نیاز دارید؟ در این مقاله تخصصی از پی سی باز، ما به زبان ساده و فنی، تفاوت این دو غول مایکروسافت را بررسی میکنیم و راهنمای کاملی برای انتخاب و خرید لایسنس مناسب ارائه میدهیم. مقایسه SQL Server با Windows Server در ادامه متن می باشد. برای درک بهتر زیرساخت دیتاسنتر، ابتدا باید با مفهوم [نحوه کارکرد وب سرورها] آشنا شوید.
تفاوت بنیادین: سیستمعامل در برابر پایگاه داده
برای درک تفاوت، بیایید از یک مثال ساده استفاده کنیم:
-
Windows Server (ویندوز سرور): مانند «ساختمان کتابخانه» است. این سیستمعامل، زیرساخت، قفسهها، امنیت فیزیکی و مدیریت ورود و خروج افراد (کاربران) را فراهم میکند. بدون ساختمان، کتابخانهای وجود ندارد.
-
SQL Server (اسکیوال سرور): مانند «سیستم مدیریت کتابها» است. این نرمافزار، اطلاعات (دادهها) را سازماندهی، ذخیره و بازیابی میکند. بدون این سیستم، شما فقط یک ساختمان خالی دارید.
بنابراین:
-
Windows Server یک سیستمعامل (OS) است: روی سختافزار سرور نصب میشود و مدیریت منابع (CPU, RAM)، شبکه و امنیت را بر عهده دارد.
-
SQL Server یک نرمافزار (RDBMS) است: روی ویندوز سرور نصب میشود و وظیفه آن مدیریت دیتابیسهاست.
ویندوز سرور (Windows Server) چه کاری انجام میدهد؟
ویندوز سرور، قلب تپنده شبکه سازمان شماست. برخلاف ویندوز ۱۰ یا ۱۱ که برای کاربران خانگی طراحی شده، ویندوز سرور برای مدیریت صدها کاربر و سرویس طراحی شده است.
وظایف کلیدی:
-
Active Directory (AD): مدیریت یوزرها و پسوردهای تمام کارمندان شرکت.
-
File Server: اشتراکگذاری فایلها بین کارمندان.
-
DHCP & DNS: مدیریت آدرسدهی شبکه.
-
Virtualization (Hyper-V): ساخت ماشینهای مجازی.
-
Security: لایههای امنیتی پیشرفته برای جلوگیری از هک شدن شبکه.
نسخههای موجود در بازار:
-
Windows Server 2019 / 2022 Standard: برای اکثر شرکتها.
-
Windows Server Datacenter: برای دیتاسنترهای بزرگ با مجازیسازی نامحدود.
اسکیوال سرور (SQL Server) چه کاری انجام میدهد؟
SQL Server نرمافزاری است که زبانِ دادهها را میفهمد. وقتی شما در سایت دیجیکالا محصولی را جستجو میکنید، یا وقتی کارمند بانک موجودی حساب شما را میبیند، در پشت صحنه یک SQL Server در حال پاسخگویی است.
وظایف کلیدی:
-
ذخیرهسازی دادهها: نگهداری اطلاعات مشتریان، محصولات، تراکنشها و…
-
پردازش کوئری (Query): پاسخ سریع به درخواستهای پیچیده (مثلاً: “لیست مشتریانی که ماه قبل خرید کردهاند”).
-
امنیت داده: رمزنگاری اطلاعات حساس (مانند شماره کارت).
-
Business Intelligence (BI): تحلیل دادهها برای گزارشهای مدیریتی.
نسخههای موجود:
-
SQL Server Express: رایگان و محدود (برای پروژههای کوچک).
-
SQL Server Standard: برای شرکتهای متوسط (پیشنهاد ما).
-
SQL Server Enterprise: برای بانکها و سازمانهای غولپیکر.
راهنمای خرید لایسنس: Core-based یا CAL؟ (بخش تخصصی)
این مهمترین بخش برای خریداران است. مایکروسافت مدلهای لایسنس پیچیدهای دارد.
۱. لایسنسهای ویندوز سرور: معمولاً بر اساس تعداد هستههای پردازنده (Core) فروخته میشود. شما باید لایسنس را بر اساس تعداد هستههای واقعی سرور خود بخرید (حداقل ۱۶ هسته). همچنین برای هر کاربری که به سرور وصل میشود، نیاز به لایسنس دسترسی (CAL) دارید.
۲. لایسنسهای SQL Server: دو مدل دارد:
-
Server + CAL: یک لایسنس برای سرور میخرید + تعدادی لایسنس CAL برای کاربران. (مناسب شرکتهایی با تعداد کاربر کم).
-
Per Core: لایسنس را بر اساس قدرت پردازنده (تعداد هسته) میخرید و تعداد کاربران نامحدود است. (مناسب وبسایتها و اپلیکیشنهایی که هزاران کاربر ناشناس دارند).
«در پی سی باز، ما مشاوره تخصصی برای انتخاب نوع لایسنس ارائه میدهیم. تجربه ما نشان میدهد که بسیاری از شرکتهای ایرانی به اشتباه نسخه Enterprise را میخرند، در حالی که نسخه Standard تمام نیازهای آنها را با یکپنجم قیمت برطرف میکند.»
آیا میتوان SQL Server را روی ویندوز معمولی (۱۰ یا ۱۱) نصب کرد؟
بله، برای محیطهای توسعه (Development) و یادگیری، میتوانید SQL Server (نسخه Developer) را روی ویندوز ۱۰ یا ۱۱ نصب کنید. اما برای محیط عملیاتی (Production) که قرار است چند نفر همزمان به دیتابیس وصل شوند، نصب SQL Server روی Windows Server الزامی است، زیرا ویندوز معمولی محدودیت کانکشن دارد و پایداری لازم برای سرور بودن را ندارد. مقایسه SQL Server با Windows Server به صورت کامل و مفید برای شما کاربران عزیز انجام شد.
به دنبال لایسنس قانونی هستید؟ ما در پی سی باز، انواع لایسنسهای اورجینال مایکروسافت را با گارانتی مادامالعمر ارائه میدهیم.
برای مشاهده قیمتها به صفحه [خرید لایسنس ویندوز سرور] مراجعه کنید.
برای دیتابیس خود، از صفحه [خرید لایسنس SQL Server] دیدن کنید.
سوالات متداول مقایسه SQL Server با Windows Server
۱. اول باید کدام را بخرم؟ اول Windows Server. چون SQL Server یک نرمافزار است و برای اجرا شدن نیاز به سیستمعامل (ویندوز سرور) دارد. شما نمیتوانید SQL را روی هوا اجرا کنید!
۲. آیا لایسنس SQL Server شامل ویندوز سرور هم میشود؟ خیر. اینها دو محصول کاملاً جداگانه هستند و باید لایسنس هر کدام را جداگانه خریداری کنید.
۳. آیا SQL Server روی لینوکس هم نصب میشود؟ بله. از نسخه ۲۰۱۷ به بعد، مایکروسافت امکان نصب SQL Server روی لینوکس (مانند Ubuntu یا Red Hat) را فراهم کرده است. در این صورت نیازی به خرید لایسنس ویندوز سرور ندارید (صرفهجویی در هزینه)، اما مدیریت لینوکس نیاز به دانش فنی متفاوتی دارد.
۴. تفاوت نسخه Standard و Datacenter در ویندوز سرور چیست؟ تفاوت اصلی در مجازیسازی است. نسخه Standard اجازه ساخت ۲ ماشین مجازی (VM) را میدهد، اما نسخه Datacenter اجازه ساخت بینهایت ماشین مجازی را میدهد.
